2017 – LIBE GOÑI – Anton Ažbe

Anton Ažbe
Anton Ažbe 1886 Avtoportret.jpg
Bizitza
Jaiotza Carniola1862ko maiatzaren 30a
Herrialdea  Austria-Hungariako Inperioa
Heriotza Munich1905eko abuztuaren 6a (43 urte)
Heriotza modua berezko heriotza Hestegorriko minbizia
Hezkuntza
Heziketa Municheko arte ederren akademia
Jarduerak
Jarduerak margolaria
Lantokia(k) Munich
Jasotako sariak

Anton Ažbe (Škofja Loka, 1862ko maiatzaren 30aMunich, 1905eko abuztuaren 5a) Esloveniako margolari errealista izan zen, Austria-Hungariako Inperioaren garaian, XIX. mendean herrialde honetako garrantzitsuena.

Biografia

Anton Ažbe Škofja Lokan jaio zen, Dolenčice herrixkan, 1862ko maiatzaren 30ean. Alois eta Anton Ažbe nekazari familia batean jaio ziren Austria-Hungariako Inperioan, gaurko Eslovenian. Tuberkulosiak hil zuen aita 40 urte besterik ez zituenean eta 7 urteko umezurtzak geratu ziren ezinean zegoen amarekin. Zaintza-etxeetan hazi behar izan zuten eta Aloisek garapen arrunta izan bazuen ere, Antonek osasun arazo larriak izan zituen: ahultasun kronikoa, bizkarrezur deformatua, hazteko atzerapen orokorra… Tutoreak Antonek ezin ziola nekazari lanari heldu erabaki zuen eta ikastera bidali zuen Klagenfurtera.

Bost urte eman zituen han eta Ažbe Ljubljanara joan zen. Noizbait, Janez Wolf esloveniar margolaria ezagutzeko aukera izan zuen. Ez dakigu asko harreman hartaz, baina 1880an, Ažbe Wolfi lagundu zion Zagorje ob Saviko elizako freskoak konpontzen eta, 1882an, berriz, Deikundeko eliza frantziskotarra (Ljubljana).

1882an Vienako Arte Ederren Akademian hasi zituen ikasketak eta, 1884an, Munichera joan zen, aurrekoa baino liberalagoa eta modernogoa jotzen zena.

1892an bertako Arte Ederren Akademian eskolak eman zituen eta, ikasleen artean, Vasili Kandinski ere izan zuen, beste askoren artean: Alexei Jawlensky, Matija Jama, Rihard Jakopič, Nadežda Petrović, Matej Sternen… 150 bat badira.

Mundu akademikotik estiloa garatzen joan zen pintura errealista baterantz eta bera eta Yuri Shubitsem Esloveniako errealismoaren ordezkari izan ziren. Beltzezko emakumea bere printzipio artistikoen isla da, iluminazioak duen kolorea aldatzeko ahalmena azaltzen baitu.

Irakasteko metodologiak, berriz, ikaslearen gaitasun indibidualak garatzeko helburua zuen, bakoitzak bere estilo propioa aurki zezan.

1904an, eztarriko minbiziak eraso zuen betidanik erretzaile izan zen Ažbe eta, 1905eko udaberrirako, ezin janik irentsi utzi zuen. 1905eko abuztuaren 5ean hil zen Munichen.

Kanpo loturak

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Anton Ažbe Aldatu lotura Wikidatan
Landereñohttps://i2.wp.com/ticmates.wikispaces.com/file/view/profesora.gif/135367919/profesora.gif
Advertisements

2017 – MAITE TORRES – Juan María Gelbentzu

Juan María Gelbentzu
Bizitza
Jaiotza Iruñea1819
Herrialdea  Nafarroa Garaia, Euskal Herria
Heriotza Madril1886 (66/67 urte)
Jarduerak
Jarduerak piano-jotzailea eta musikagilea
Jasotako sariak
Musika instrumentua pianoa

Juan María Gelbentzu Fernández (Iruñea, Nafarroa, 1819ko abenduaren 27aMadril, Espainia, 1886ko urtarrilaren 8a) Nafarroako organo-jotzaile eta pianista izan zen.

Biografia

Juan María Gelbentzu Fernández Iruñean jaio zen, Nafarroan, 1819ko abenduaren 27an.

Ardogintzan ari zen familian, Gelbentzu Iruñean ikasteko aukera izan zuen lehenengo eta Madrilen, gero. Aita organo-jotzailea izan zuen lehen irakasle. Pianon saria irabazi eta gero, Parisera joan zen eta Chopin, Sigismund Thalberg edo Liszt ezagutu zituen.

1841ean, Pedro Albénizen sustituzioa egin zuen organoan Madrilgo Errege kaperan eta Espainiako errege-familiari lotuta bizi izan zen beti, Elisabet II.a Borboikoa eta Frantzisko Asiskoa Borboikoaren alaben piano irakaslea izan zelarik. Urte horretan jauregian izan ziren kontzertuen antolakuntzan zer esan handia izan zuen.

Laster egin zen ospetsu Beethovenen eta Chopinen ganbera-musikaren interprete eta pianista gisa. Obra gutxi idatzi zuen: moteteak, zortzikoak eta melodiak.

1844ko azaroaren 13an, Franz Lisztekin batera jo zuen kontzertua 4 eskutara Príncipe antzokian, gaur Madrilgo Teatro Español denean.

Mijaíl Glinka konpositorearekin ere izan zuen harremana hau Madrilen izan zenean eta errusiar musikariaren konposizio pila gordeko du.

1863an, Madrilgo Kuarteto Elkartea sortu zuen Jesús de Monasteriorekin batera eta ohiko pianista izango zen bertan.

Lan zabala egin zuen, era berean, konpositore gisa, erromantizismoan hasi zen mugimendu berritzailean murgildurik. Zortzikoa eta jota erabili zituen erruz forma musikal kultu bilakatuz. Pianorako pieza intimistak nabarmentzen dira, En la cuna (Canto para mi hijo) edo Romanza sin palabras dira horren adibide.

San Fernandoko Arte Ederren Errege Akademiako Musika ataleko kide izan zen eta Alfontso XII.ak Isabel Katolikoaren Ordenaren Gurutzea eman zion.

Gelbentzuren artxibo musikala Madrilgo Liburutegi Nazionalean kontserbatzen da[1]

Iruñeak kale bat eskaini zion musikariari.

Erreferentziak

  1. http://www2.bne.es/AP_publico/irVisualizarFondo.do?idFondo=30&volverBusqueda=irBuscarFondos.do
Landereñohttps://i2.wp.com/ticmates.wikispaces.com/file/view/profesora.gif/135367919/profesora.gif

2017 – NAROA ARANA – Paul Cornu

Paul Cornu
Paul-Cornu-1.jpg
Bizitza
Jaiotza Glos-la-Ferrière1881eko ekainaren 15a
Herrialdea  Frantzia
Heriotza Lisieux1944ko ekainaren 6a (62 urte)
Jarduerak
Jarduerak ingeniaria eta aerospace engineerra

Paul Cornu (Glos-la-Ferrière (Frantzia), 1881eko ekainaren 15aLisieux, 1944ko ekainaren 6a) bizikleten fabrikazioan aritu zen frantziar ingeniari bat izan zen. Arrakastaz eginiko eta erregistratu zen lehen hegaldi librearen autore ere zen, errotorea erabiliz. Helikopteroaren lehen hegaldia kontsideratzen da.

Biografia eta asmakuntzak

 Paul Cornuren helikopteroa

Paul Cornu Glos-la-Ferrièren, Frantzian, jaio zen, 1881eko ekainaren 15a. Paul zaharrena izan zen 15 senideko familian. Haurrak 9 urte besterik ez zituen familia Lisieuxera joan zenean bizitzera. Paulen aitak bazekien marrazten eta asmakizun bat baino gehiago zituen eginak. 1884an, baloi gidatuaren proiektua egin zuen, Zepelinarekin antzekotasun handiak zituena.

Paulek ere laster jarraitu zuen aitaren bidea eta 14 urte zituen inkubagailuaren tenperatura kontrolatzeko gailua egin zuenean. Bai aita eta baita semeak ere, bizikletak eta josteko makinak konpontzen zituzten ogibidez, oso ezagunak zirelarik. Bide batez ari ziren motozikleta egiten, edo lurruna erabiltzen zuen trizikloa, edo pendulo termikoa… Haien lanak aldizkarietan atera ziren eta ospe gehiago hartzen.

1904an, bi motordun (atzeko gurpil bakoitzean bana) karro ultraligeroa agertu zuen; orduko 70 km egiten zituen. Eskariak etorri zitzaizkion Ukrania, Errumania edo Ingalaterratik… baina ez zuten sekula komertzializatu.

1905ean jarri zuen Paul Cornuk arreta hegaldietan eta, urtebete geroago, lehen proba egin zuen hiriko handien aurrean, azken modeloa egiteko 12.000 suskripzio lortu zituelarik. Intsektu erraldoi bat zirudien makinak, bizikleta-gurpil handien gainean bi helize kokatu zituelarik.

Hegaldia Lisieuxen, Frantziako ipar-mendebaldeko Calvados departamentuan, egin zen 1907ko azaroaren 13an[1]. Bi aldeetako 24 HP-ko bi errotore birakariek Antoinette motorra osatzen zuten eta hegazkinak lurretik 30 cm inguru igotzea lortu zuen 20 segundoz[2]. Egun berean beste saiakera bat egin zuen eta makina lurretik metro eta erdi igotzea lortu zuen, bera eta bere anaia Jaques bidaiari zirela.

Hala eta guztiz ere, hegaldi batzuen ondoren, proiektua bertan bera utzi zuten gailua zaila zelako kontrolatzen.

1944ko ekainaren 6an hil zen Paul Cornu II. Mundu Gerran, Normandiako lurreratzean aliatuek etxea eraitsi ziotenean[3].

Erreferentziak

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Paul Cornu Aldatu lotura Wikidatan
Landereñohttps://i2.wp.com/ticmates.wikispaces.com/file/view/profesora.gif/135367919/profesora.gif

2017 – IÑAKI ORIA – Aníbal Gordon

Aníbal Gordon
Aníbal Gordon.JPG
Bizitza
Jaiotza 1930
Herrialdea  Argentina
Heriotza 1987ko irailaren 13a (56/57 urte)
Heriotza modua berezko heriotza birikako minbizia
Jarduerak

Aníbal Gordon (Argentina, 1930Buenos Aires, 1987ko irailaren 13a) argentinar kriminala izan zen, Gaizkile xumea izatetik 1973 eta 1976 artean aktibo egon zen Triple A (Alianza Anticomunista Argentina) talde parapolizialaren buru izatera iritsi zena. Argentinako azken diktadura garaian (19761983), Gordon «patota» baten buru izan zen eta honen base operatiboa Automotores Orletti izeneko atxiloketa-, tortura- eta exterminio-zentru klandestinoa izan zen[1]. Kartzelan hil zen, gizarteriaren aurkako delituak leporatuta.

Biografia

Aníbal Gordon Argentinan jaio zen, 1930ean. SIDE Inteligentzia Agentziako kide izan zen 1968 eta 1984 artean, diktadura militarreko soldadu eta hainbat krimen politikoren autore.

Kartzelan hil zenean, Gordon UBAko errektore eta Arturo Frondizi presidentearen anaia zen Silvio Frondizi eta Rodolfo Ortega Peña erail zituena zen. Bahiketa, desagerpenak eta hilketak leporatu zizkioten bera eta Triple Ako eta Automotores Orlettiko eskuadroiei. Puccio sendiarekin ere erlazionatu zuten, 1980ko hamarkadan sona handiko lau bahiketa, behintzat, egin zituena.

Gordonen historialean, krimen ugari dugu 1951 eta 1972 artean. Preso egon ondoren, 1973an, libre utzi zuten. Diktaduraren garaian, estatu-terrorismoaren makineriaren parte izan zen eta, 1976an, Gordonek Silva izena erabiltzen zuen.

1984ko urtarrilean, berriro hartu zuten atxilo Gordon eta 1983ko abuztuaren 24an Guillermo Patricio Kelly aktibista bahitu zuen salaketa egin zioten[2]. 1986ko urrian, 16 urteko kartzela-zigorra egotzi zioten. Alejandro semea ere atxilo hartu zuten eta 8 urteko kartzela-zigorra egotzi zioten hari[3].

1987ko irailaren 13an, biriketako kantzerrak hil zuen kartzelan[4].

Diktadura garaian Automotores Orletti zentru klandestinoan aritu zela onartu bazuen ere, beti ukatu zuen Triple Ako lider izan zenik.

Bahitzaile banda

Ospe handiko izenak izan zituen ondoan: François Chiappe kortso-argentinarra[5], Eduardo Ruffo (alias “el Sapo”)[6], Ernesto Lorenzo[7], Honorio Martínez Ruiz[8], César Alejandro Enciso,​ bere kideek hil zuten Roberto Rico sendagilea (Aldo Ricoren anaia)[9], Marta Susana García Tezanos Pinto[10], César Estanislao Albarracín[11], Escudero anaiak[12] edo Nikaraguako contrak[13].

2009ko martxoaren 18an, Aníbal Gordonen semea zen Federico Aníbal Gordon hartu zuten atxilo); NAN faltsua gainean, «Videla» izena zerabilen. Buenos Airesen, 30 atxiloketa-eskari bazituen honek ere[14].

Erreferentziak

Landereñohttps://i2.wp.com/ticmates.wikispaces.com/file/view/profesora.gif/135367919/profesora.gif

2017 – MADDI MUJIKA – María Capovilla

María Capovilla
María Capovilla.JPG
Bizitza
Jaiotza Guayaquil1889koirailaren 14a
Herrialdea  Ekuador
Heriotza Guayaquil2006koabuztuaren 27a (116 urte)
Heriotza modua berezko heriotzapneumonia
Jarduerak

María Esther Heredia Lecaro de Capovilla edo María Capovilla (Guayaquil (Ekuador), 1889koirailaren 14aGuayaquil (Ekuador), 2006koabuztuaren 27a) 116 urterekin (eta 347 egun) hil zen ekuatoriana bat izan zen, Guinness Errekorrak munduan bizirik irauten zuen pertsona zaharrena bezala errekonozituta zuena.

Resultado de imagen de maria capovilla
Resultado de imagen de maria capovilla

Biografia

María Esther Heredia Lecaro Guayaquilen jaio zen, Ekuadorren, 1889ko irailaren 14an. Aita koronel izan zen eta goi mailako jende artean hazi zen Maria.

1917an, Antonio Capovillarekin ezkondu zen, 1949an hilko zena. Antonio italiarra zen jatorriz, baina Polan jaio zen, Austria-Hungariako Inperioan, (gaurko Pula, Kroazia). 1894an, Txilera joan zen eta, 1910ean, Ekuadorrera. Lehen emaztea hil eta gero, Mariarekin ezkondu zen eta 5 seme-alaba izan zituzten. Horietako 3 bizirik zeuden Maria hil zenean: Hilda (81), Irma (80) eta Anibal (78). 12 hiloba ere bazituen eta 22 biloba.

100 urte zituenean, Maria ia hilen egon zen eta oliadura jaso zuen, baina osasunak hobera egin zuen.

2005ean, 116 urteko emakumea ondo zegoen; telebista ikusten zuen, egunkaria irakurri eta bastoirik gabe ibiltzen zen. Etxetik atera gabe egon zen heriotza aurreko bi urteetan eta Hilda, alaba zaharrenarekin, bizi zen.

2006ko martxoan, Capovilla izurratuta zegoen eta, jada, ezin zuen egunkaria irakurri. Ez zuen hitz egiten ezta oinez ibili ere, bi pertsonen laguntzaz ez bazen behintzat. Aulkian eseri eta abanikatu egiten zuen, hori bai. Horrela jarraitu zuen 2006ko abuztuaren azken astean, 117 urte betetzear zegoenean, neumonia batek hartu zuen arte. Capovilla sekula bizi izan den bostgarren pertsona adin gehienduna zen.

Landereñohttps://i2.wp.com/ticmates.wikispaces.com/file/view/profesora.gif/135367919/profesora.gif

2017 – SAROI ESKISABEL – Franco Modigliani

Franco Modigliani
Franco Modigliani.jpg
Bizitza
Jaiotza Erroma1918ko ekainaren 18a
Herrialdea  Italia
 Ameriketako Estatu Batuak
Bizilekua Ameriketako Estatu Batuak
Heriotza Cambridge2003ko irailaren 25a (85 urte)
Hezkuntza
Heziketa The New School
Tesi zuzendaria Jacob Marschak
Abba P. Lerner
Doktorego ikaslea(k) Albert Ando
Robert J. Shiller
Mario Draghi
Lukas Papademos
Hizkuntzak italiera
Jarduerak
Jarduerak ekonomialaria eta unibertsitateko irakaslea
Enplegatzailea(k) Massachusetts Institute of Technology
MIT Sloan School of Management
Jasotako sariak
Kidetza Arteen eta Zientzien Ameriketako Estatu Batuetako Akademia

Franco Modigliani (Erroma (Italia), 1918ko ekainaren 18aNew York (AEB), 2003ko irailaren 25a) italiar jatorriko estatubatuar ekonomialaria izan zen. Aurrezkiari eta finantza-merkatuei buruz egin zituen azterketa aitzindariek Ekonomiako Nobel saria irabaztera eraman zuten 1985ean. Erroman jaio bazen ere, jatorri judua zuenez eta ideia antifaxistak medio, Italia utzi beharrean izan zen 1939an.

Resultado de imagen de Franco Modigliani

Biografia

Franco Modigliani Erroman jaio zen, Italian, 1918ko ekainaren 18an. 13 urte besterik ez zituen Enrico aita, galdu zuenean. Pediatra zen hura eta familia Franco, aita bezala, sendagile egingo zen ustean zegoen. Baina Modigliani gazteak 17 urterekin Visconti Lizeoan ikasketak bukatu zituenean, Zuzenbideko ikasketak egiteari eman zion. Bigarren urtea zuen unibertsitatean ekonomia gai zuen entsegu batek zientzia honetarantz bultzatu zuenean[1].

Ikasle antifaxisten hurbiltasunak Mussoliniren aurka jarri zuen. 1938an, gerora emazte bilakatuko zen Serena Calabiren sendiak gonbidatu zuen Parisera. 1939ko maiatzean ezkonduko zen Serenarekin eta Francok ikasketekin jarraitu zuen Sorbonan.

1939ko ekainean itzuli zen Erromara doktoretza tesia irakurtzeko xedean, baina, urte bereko abuztuan, bikotea AEBra joan zen, II. Mundu Gerraren bezperan New Yorkera iritsi zirelarik. 1946an lortu zuen AEBko hiritartasuna eta, handik aurrera, Modiglianiren karrera osoa itsasoz bestalde garatuko zen.

1962tik aurrera, Columbia, Illinois, Northwestern eta Carnegie Mellon unibertsitateetan izan zen Ekonomia irakasle eta Massachusetts Institute of Technologyko (MIT) Ekonomia Departamenduan egin zuen lan 25 urtez, behintzat.

Era berean, finantza-merkatuak eta inbertitzaileen itxaropenak lotzen zituen eredu bat sortu zuen.

Ekarpen nagusiak

Enpresaren balioaren teoria

Merton Millerrekin batera, Modigliani-Miller teorema garatu zuen enpresaren ekonomia finantzarioaren alorrean. Honen arabera, baldintza konkretu batzuk betez gero, enpresari berdin zaio akzio bidez (berezko finantzazioa) ala zorraren bidez (besteren finantzazioa) finantzatzea. Inbertsio erabakiak finantzazio erabakiekiko independenteki hartu behar dira enpresan. Enpresaren proiektu bat baliagarria den ala ez erabakitzeko, etorkizuneko errentagarritasunari nola eragiten dion aurreikusi behar da eta, hobetzera joango balitz, nola finantzatuko den erabaki beharko da.

Beraz, teoria honen arabera, enpresaren dibidenduen politika ez zaio akzionistari inporta, ez baitu bere balio intrintsekoa aldatzen; akzionistari berdin zaio balioa enpresan depositon egotea ala enpresak, periodikoki, parte bat berari transferitzea.

Resultado de imagen de Franco Modigliani

Kontsumitzailearen aurrezkiaren zikloa

Ekonomiaren aurrezki maila esplikatzeko zikloaren hipotesia ere asmatu zuen. Modiglianiren ustez, kontsumitzaileak sarrera egonkorrak izateko ahaleginetan egoten dira beti, urtero aurrezkiak pilatuz eta, lanik ez denean egiten, berriz, aurreztutakoa xahutuz.

Oinarrian, Keynesen Teoria Orokorra dago, 1936an, merkatu ekonomia batean, nazio-errenta eta aurrezki orokor baten arteko erlazioak adieraziz.

1957an, Milton Friedmanek etengabeko errenten hipotesia formulatu zuen. Honen arabera, norbanakoaren sarrerak bi multzotan banatuta daude: etengabea bata, beharrezkoa kontsumo eta aurrezkiaren artean erabakitzeko; eta trantsitorioa bestea. Hiru urte lehenago, Modigliani eta bere ikaslea zen Richard Brumbergek bere hipotesia aurkeztu zuten, kontsumitzaile bakoitzaren zikloan txertatua. Ideia hau jarraituz, kontsumitzailearen bizitzan, sarrerek kanpai forma dute: baxuak hasieran, garaiak erdian eta berriro baxuak erretiro garaian. Gazteak izango dira kreditura joko dutenak, helduak gehien aurreztuko dutenak eta agureek, berriz, aurrezkiak xahutuko dituzte.

Hipotesi hauek aplikazio ugari dute ekonomian. Horietako bat da faktore ekonomiko eta faktore demografikoek determinatzen dutela aurrezki osoa. Faktore demografikoen artean, biztanleriaren adinen estruktura eta bizitza-itxaropenak daude.

Defizit publikoa

60ko hamarkadan, Modiglianik gastu publikoa finantzatzeko era hoberenaren bila aritu zen: zerga gehiago ala zor fiskala emendatuz. Ondorioen artean, herrialde baten garapen ekonomikoak eragiten duen defizit publikoaren ondorio negatiboaz ohartu zen[2].

Erreferentziak

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Franco Modigliani Aldatu lotura Wikidatan
Landereñohttps://i2.wp.com/ticmates.wikispaces.com/file/view/profesora.gif/135367919/profesora.gif

2017 – UDANE ARIZMENDI – Eugene Debs

Eugene Debs
Eugene V Debs 1912.jpg
member of the Indiana House of Representatives
Bizitza
Jaiotza Terre Haute (Indiana)1855eko azaroaren 5a
Herrialdea  Ameriketako Estatu Batuak
aberrigabea
Heriotza Elmhurst (Illinois)1926ko urriaren 20a (70 urte)
Hezkuntza
Hizkuntzak ingelesa
Jarduerak
Jarduerak politikaria, sindikalista eta bakearen aldeko aktibista
Lantokia(k) Indianapolis
Jasotako sariak
Nominazioak
Sinesmenak eta ideologia
Erlijioa Christiana
Alderdi politikoa Socialist Party of America
Ameriketako Estatu Batuetako Alderdi Demokrata
Eugene V. Debs signature.png

Eugene Victor Debs (Terre Haute, Indiana, AEB, 1855eko azaroaren 5aElmhurst, Illinois, AEB, 1926ko urriaren 20a) estatubatuar politikaria izan zen. AEBetako langile mugimendua sustatu zuen eta American Railway Union (ARU), Industrial Workers of the World (IWW) eta AEBetako Alderdi Sozialistaren lider izan zen. AEBetan sozialisten emaitza hoberenak berarekin lortu ziren, 1912an.

Resultado de imagen de eugene debs

Biografia

Eugene Victor Debs Terre Hauten jaio zen, Indianan, AEBn, 1855eko azaroaren 5ean. Hamalau urterako etxetik joana zen, trenbideetan lan egiteko eta berehala erakarri zuen sindikalismoak. Estatubatuar Burdinbideetako Sindikatuko lehendakari, arrakasta handiko greba zuzendu zuen 1894an Great Northern Railroad trenbide konpainiaren aurka. Bi hilabete geroago, preso hartu zuten Woodstockeko kartzelan Chicagoko Pullman konpainiaren aurka egindako greba zela-eta. 125.000 sindikalistek utzi zuten lana eta milaka soldadu eta polizia saiatu ziren hura hausten. Bi astetan, 12 pertsona behintzat hil ziren eta trenbideetako jabetza handiak geratu ziren suntsituta. Grebak porrot egin zuen eta Debs eta beste ARUko buruzagiak atxilo hartu zituzten[1]. Kartzelan ezagutu zuen gero kongresista izango zen Victor Berger sozialista eta honek erakutsi zizkion Karl Marxen ideiak eta sozialismoa. Atera bezain pronto, Debsek bere burua sozialista aldarrikatu zuen.

Asko baino lehenago, Alderdi Sozial Demokrata sortu zuen, 1901ean AEBko Alderdi Sozialista izango zena. Behin eta berriro aurkeztu zen lehendakaritzara (1904, 1908, 1912 eta 1920an) azkenekoan 915.000 boto jaso zituelarik. 1918az geroztik, kartzelan zegoen, 10 urteko kartzela-zigorra ezarri baitzioten I. MGren aurka egoteagatik. Sedizio salaketapean, 1921ean Warren G. Hardingek askatu arte egon zen atxilo[2].

1926ko urriaren 20an, kartzelan garatutako bihotzeko gaixotasunak hil zuen Debs Elmhursten, Illinoisen.

Resultado de imagen de eugene debs

Erreferentziak

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Eugene Debs Aldatu lotura Wikidatan
Landereñohttps://i2.wp.com/ticmates.wikispaces.com/file/view/profesora.gif/135367919/profesora.gif